Miejsca · 4 min czytania
Montserrat: piłowana góra i Czarna Madonna Katalonii
Różowe skalne iglice 48 km od Barcelony, benedyktyński klasztor z XI wieku i drewniana figura, którą Katalończycy nazywają czule La Moreneta.
Montserrat to masyw górski około 48 kilometrów na północny zachód od Barcelony. Z daleka wygląda jak ogromne, poszarpane ostrze i stąd wzięła się jego nazwa: po katalońsku znaczy dosłownie „piłowana góra”. Na jego zboczu od prawie tysiąca lat działa benedyktyński klasztor, a w nim stoi figura, która jest duchowym sercem Katalonii.
Góra z kamieni sprzed 40 milionów lat
Charakterystyczne iglice to zlepieniec: skała zbudowana z otoczaków spojonych wapiennym cementem. Materiał osadzał się w środkowym eocenie w delcie rzeki na brzegu dawnego basenu Ebro. Zlepieniec okazał się twardszy niż skały wokół, więc gdy erozja wymywała otoczenie, Montserrat został. Najwyższy szczyt, Sant Jeroni, ma 1236 m n.p.m. i przy dobrej pogodzie widać z niego nawet Majorkę. Od 1987 roku góra jest chroniona jako park przyrodniczy.
La Moreneta, patronka Katalonii
Klasztor Santa Maria de Montserrat założono w 1025 roku. Obecne zabudowania powstały głównie w XIX i XX wieku, bo w czasie wojen napoleońskich klasztor został zniszczony. W bazylice stoi romańska drewniana figura Madonny z Dzieciątkiem z końca XII wieku, mierząca około 95 cm. To jedna z tak zwanych Czarnych Madonn Europy, stąd jej katalońska nazwa La Moreneta, czyli „mała śniada”. Matka Boża z Montserrat jest patronką Katalonii razem ze świętym Jerzym.
Skąd ciemny kolor? Badania konserwatorskie z 2001 roku wykazały, że twarz i dłonie figury z czasem pociemniały, najpewniej od dymu świec albo reakcji chemicznej werniksu, a kolejni konserwatorzy utrwalali ten kolor, malując je na czarno.
Ciekawostki
- Escolania – chór chłopięcy klasztoru należy do najstarszych w Europie. W południe śpiewa hymn „Virolai” ku czci Madonny.
- Święty Ignacy – 25 marca 1522 roku Ignacy Loyola złożył przed figurą swój rycerski oręż. Kilka lat później założył zakon jezuitów.
- Wydawnictwo – klasztorna oficyna wydała pierwszą książkę w 1499 roku i działa do dziś. To jedno z najstarszych czynnych wydawnictw na świecie.
- Karaiby – Krzysztof Kolumb w 1493 roku nazwał jedną z wysp Santa Maria de Montserrate. Tak powstała nazwa dzisiejszej wyspy Montserrat.
Jak tam dotrzeć
Z Barcelony najwygodniej dojechać pociągiem do stóp góry, a potem wjechać kolejką zębatą albo linową. Z klasztoru dwie kolejki szynowe prowadzą dalej: w górę, na szlaki pod Sant Jeroni, i w dół, do kaplicy Santa Cova.
Zdjęcie główne: Bernard Gagnon, CC BY-SA 3.0, Wikimedia Commons.
Źródła: Wikipedia: Montserrat (mountain), Santa Maria de Montserrat Abbey, Our Lady of Montserrat
